28 mar 2025

28 mar 2025

28 mar 2025

/

Zdrowie psychiczne i emocje

Zaburzenie osobowości borderline

Zaburzenia osobowości to nieadaptacyjne, utrwalone wzorce reagowania, odczuwania, myślenia i budowania relacji. Występują tu skrajnie nasilone cechy, które utrudniają funkcjonowanie i powodują cierpienie. Charakterystyczne jest to, że problemowy sposób reagowania jest typowy dla danej osoby: „ona po prostu taka jest”. Bardzo trudno jest to zmienić, bo najbardziej charakterystyczna cecha zaburzeń osobowości to brak elastyczności, zwłaszcza w w sytuacjach stresowych.

Zaburzenie osobowości borderline,

inaczej nazywane zaburzeniem z pogranicza lub osobowością chwiejną emocjonalnie, wiąże się z trudnościami niemalże w każdym obszarze życia. Najtrafniejszym określeniem oddającym sposób funkcjonowania, myślenia i przeżywania osoby z borderline jest niestabilność. Jednostki te często jednocześnie cierpią na inne zaburzenia: depresję, lęk społeczny, napady paniki, stres pourazowy, czy inne zaburzenia osobowości, co komplikuje zarówno proces diagnozy, jak i leczenia. Osoby z borderline na co dzień doświadczają kryzysów i zmian nastroju. Targają nimi intensywne emocje, bywają impulsywne, są niepewne swojej tożsamości. Ich relacje z ludźmi są burzliwe. Jednocześnie pragną bliskości i bardzo się jej boją. Idealizują, a za chwilę dewaluują. Zachowania ich są tak trudne i nieprzewidywalne, że zarówno oni sami, jak i rodzina oraz przyjaciele stają się wyczerpani i bezradni, bądź wściekli. Często, pomimo sprawności intelektualnej, osoby te przerywają edukację, pracują poniżej swoich możliwości lub mają trudności w utrzymaniu zatrudnienia. Znaczne trudności w regulacji emocji i niska samokontrola powoduje wysokie ryzyko zachowań autodestrukcyjnych, takich jak samookaleczenia, próby samobójcze, nadużywanie alkoholu czy narkotyków.

Rozwój osobowości borderline

Osoby z borderline mają wrodzone, biologiczne predyspozycje temperamentalne. Są nadwrażliwe emocjonalnie, reagują intensywniej i długo się uspokajają. Uważa się, że rozwój zaburzenia następuje w wyniku chronicznego doświadczenia niedopasowania środowiska do potrzeb dziecka. Adekwatne zaspokojenie potrzeb dziecka nadwrażliwego jest bardzo trudne. Jeżeli  często doświadcza ono niezrozumienia, braku akceptacji, braku wsparcia i ukojenia, a także zniecierpliwienia i agresji, bądź nadmiernej kontroli, czy w końcu nieprzewidywalnych reakcji ze strony opiekunów, to może dojść do utrwalenia dysregulacji emocji i zachowania, a tym samym do rozwoju zaburzonej osobowości. Już nastolatki mogą wykazywać chwiejność emocjonalną i mieć nieprawidłowo kształtującą się osobowość w kierunku borderline. Im wcześniej zostanie podjęta praca, tym szybciej  można wprowadzić zmiany, nauczyć  zdrowej regulacji emocji, samokontroli, budowania zdrowych, stabilnych relacji.

Terapia zaburzeń osobowości

Psychoterapia zaburzeń osobowości jest długoterminowa,  a zmiany następują wolniej niż w przypadku zaburzeń nastroju, czy zaburzeń lękowych. Osoby z zaburzeniem osobowości borderline odnoszą znaczną poprawę przy zastosowaniu takich form psychoterapii, jak terapia dialektyczno-behawioralna, terapia schematów, terapia mentalizacji czy terapia skoncentrowana na przeniesieniu.

Ostatnie artykuły

Najczęściej zadawane pytania

Poniżej znajdziesz odpowiedzi na najczęstsze pytania pacjentów. Jeśli jednak wolisz porozmawiać osobiście, nasza rejestracja jest do Twojej dyspozycji od poniedziałku do piątku w godz. 9:00–19:00.

Powiązane artykuły

Twoje źródło wiedzy, narzędzi i porad dotyczących zdrowia psychicznego.